Bu sayfada hakemli dergilerde yayımlanmış akademik makalelerimi bulabilirsiniz. Çalışmalarım ağırlıklı olarak İslami finans, katılım bankacılığı, İslami hisse senedi endeksleri, etik finans ve alternatif finansman yöntemleri üzerine yoğunlaşmaktadır. Her makalenin tam metnine, yayımlandığı derginin sayfasından ücretsiz olarak ulaşabilirsiniz.
ORCID: 0000-0001-8557-9354
1. Homo Islamicus ve İslâm Ekonomisinde Yansımaları
Künye: Kuzulu, Ö. (2023). Homo Islamicus ve İslâm Ekonomisinde Yansımaları. TroyAcademy: International Journal of Social Sciences, 8(2), 235–261. DOI: 10.31454/troyacademy.1241585
Öz: Ekonomi bilimi değerlerden bağımsız değildir. Antik Yunan felsefesinde ahlâk ilminin üç temel alt başlığı etik, ekonomi ve politikadır. İslâm iktisadını da ahlâk ve din eksenli düşünmek gereklidir. İslâm iktisadı belirli normatif ve felsefi değerler üzerine inşa edilmiştir. Bu değerler, ekonomik bilginin kurgusuna dahil edilen belirli bir dünya görüşünden veya ontolojik perspektiften ileri gelmektedir. Ayrıca farklı dünya görüşleri sadece felsefi farklılıklar yaratmayabilir. Aynı zamanda farklı ekonomik yaklaşımlar; kavramsal, davranışsal ve politika farklılıkları da oluşturabilmiştir. İnsan doğası, onu ortaya koyan bilim adamlarının ahlâki değeri veya inancı ne olursa olsun, aslında değerlerden bağımsız bir kavram değildir. Homo Islamicus’ta İslâm ahlâk ekonomisinin etik kodları üzerine kurulmuş insan tipini temsil eder. Bu çalışmada öncelikle klasik Batı ekonomi literatürünün kavramsallaştırdığı Homo Economicus ile Homo Islamicus karşılaştırılmıştır. Sonrasında Homo Islamicus’un gerçek İslâm iktisadi hayatında ne kadar karşılık bulduğu aktarılmıştır. Son elli yıldır hızlı bir büyüme gösteren İslâmi bankacılık ve finans endüstrisinin İslâm toplumlarının refaha erişmesinde gerçekten başarılı olamadığı sonucuna varılmıştır.
Anahtar kelimeler: Homo Islamicus, Homo Economicus, İslâmi Ekonomi, Etik, Ahlâk
Makalenin tam metnini dergi sayfasında okuyun →
Bu konudaki blog yazılarım: İslâm ekonomisinde insan modeli · İslam ekonomisinde paradokslar
2. Kitle Fonlaması Yöntemlerinde Riskler ve Etik Sorunları
Künye: Kuzulu, Ö. (2023). Kitle Fonlaması Yöntemlerinde Riskler ve Etik Sorunları. Erciyes Akademi, 37(2), 552–580. DOI: 10.48070/erciyesakademi.1252115
Öz: Kitle fonlaması olgusunun insan hayatında bağış temelli olarak uzun zamandır var olduğunu söyleyebiliriz. Alternatif bir finansman yöntemi olarak yeni ortaya çıkan ve hem akademisyenler hem de uygulayıcılar tarafından önemli ölçüde ilgi çeken bir olgu haline gelmesi ise internet tabanlı olarak sermaye ve finans piyasalarına alternatif olarak kullanılmasıyla başlamaktadır. Özellikle başlangıç sermayesine ihtiyaç duyan girişimcilerin giderek artan bir ilgisiyle büyümesini hem Dünya’da hem de ülkemizde sürdürmektedir. Kitle fonlaması katlanarak büyüdükçe, ilgili zorluklar ve fırsatlar da artmaktadır. Kitle fonlaması yöntemi, diğer girişimci finansman yöntemlerinden oldukça farklıdır. Bu yöntemde fon sağlayıcılar, bir kitle fonlaması kampanyası sırasında kurucular tarafından sağlanan bilgilere güvenmek durumundadırlar ve bu nedenle yetersiz bilgi nedeniyle proje sunumunun ve dolayısıyla finansmanın başarısızlığı söz konusu olabilmektedir. Bu nedenle, bilgi simetrisi kitle fonlamasında önemli bir husustur. Bu çalışmada öncelikle kitle fonlaması tanımlanmakta, özellikleri, ilgili terminolojileri, temel unsurları ve etik konuları tartışılmaktadır. Akabinde olası risk türleri etraflıca incelenmekte, farklı kitle fonlaması yöntemlerinde etik sorunlar ve riskler aktarılmaktadır. Son bölüm, bu çalışmanın sonuçlarını ve gelecekteki araştırmalar için önerileri içermektedir.
Anahtar kelimeler: Kitle fonlaması, Etik, Risk, Dolandırıcılık, Girişimci
Makalenin tam metnini dergi sayfasında okuyun →
Bu konudaki blog yazılarım: Kitle fonlaması yöntemlerinde riskler · Kitle fonlamanın dört temel modeli
3. İslâmi Hisse Senedi Endekslerinde Standart Sorunu
Künye: Kuzulu, Ö. (2023). İslâmi Hisse Senedi Endekslerinde Standart Sorunu. Parion Akademik Bakış Dergisi, 2(1), 203–220.
Öz: Her bir İslâmi endeks, kendi İslâmi danışma kurulu tarafından onaylanan kurallara ve düzenlemelere tabidir. İslâmi hisse senedi endekslerini hazırlayan kurum ve kuruluşlar, Şeriat kurullarından uygunluk onayı alan firmaları tespit etmekte ve belirli periyotlarla (genellikle 3 ay) firmaları tekrar gözden geçirmektedirler. Endeks kapsamına dâhil edilecek firmaların seçiminde uygulanan nitel ve nicel kriterler, kurum ve kuruluşlara danışmanlık yapan bağımsız şeriat kurulları tarafından belirlenmektedir. Dünya’da faaliyet gösteren endeks sağlayıcıların genel itibariyle; geleneksel finans hizmetleri (bankacılık, sigortacılık), alkol, domuz ve ürünleri, tütün, silah ve savunma, gazino ve kumar, otel işletmeciliği, sinema, pornografi vb. içerikli faaliyetler gerçekleştiren firmaları endeks dışında tuttuğu görülmektedir. Bununla birlikte, faaliyetler ve rasyolar konusunda farklı kriterler ve oranların belirlenmesinde uygulamada standart bir yaklaşım bulunmamaktadır. Bu çalışmada, hisse senedi endekslerinde uygulanan tarama ve filtreleme kriterleri detayları ile ortaya konmaktadır. Bu kriterlerde başlıca iki metodolojik ayırım yapılarak farklılıkları detaylandırılmıştır. İslam’da tevhidi paradigmaya uygun olarak geniş katılımlı üst bir danışma kurulunun oluşturulması ve konvansiyonel sistem içinde kendine alan açarak güç kazanması İslami finans dünyasının önemli beklentilerindendir.
Anahtar kelimeler: İslami Endeks, Hisse Senedi, Tarama, Standart, AAOIFI
Makalenin tam metnini dergi sayfasında okuyun →
Bu konudaki blog yazılarım: Hisse senedi tarama kriterleri · İslami endeksler nedir?
4. İslami Finans Endüstrisinde Kurumsal ve Yasal Altyapı
Künye: Kuzulu, Ö. (2023). İslami Finans Endüstrisinde Kurumsal ve Yasal Altyapı. Elegest Elegeş (önceki adıyla Turistika), 3(1), 25–40. DOI: 10.64360/q4ym1b64
Öz: İslami finans endüstrisi son elli yılın en hızlı büyüyen ve üzerinde en fazla araştırma yapılan konularından biridir. Bu zaman zarfında söz konusu gelişimde elbette kurumsallaşmanın rolü büyüktür. Özellikle 1970’li yıllarda Dünya’da başlayan kurumsal yapının oluşturulması, Türkiye’de 1980’li yıllarda faizsiz finans konusunun gündeme alınmasına vesile olmuştur. 24 Ocak Kararları ile açık bir ekonomiye göz kırpan Türkiye, yakın coğrafyasında yükselen petrol fiyatları nedeniyle hızla biriken döviz rezervlerinden pay almak istemiştir. Çalışmada o tarihten bu yana faizsiz finans endüstrisinin yasal gelişimi ortaya konmuştur. İlaveten günümüzde hem yasal zeminin güçlendirilmesi bunun yanında denetim hususunda işlev gören kurumlar aktarılmıştır. Dünya’da ise İslami finansın gelişiminde, İslam İş birliği Teşkilatı (İİT) ve İslam Kalkınma Bankası (İKB) gibi uluslararası kuruluşların önemli bir rol oynadığı görülmektedir. Bu kurumlara ilaveten denetleme, düzenleme, finansman, eğitim gibi konularda İslami finans endüstrisinin gelişmesine zemin hazırlayan uluslararası kurumlar bulunmaktadır. Bütün bu ulusal ve uluslararası yapı bütüncül olarak ortaya konarak literatüre katkı yapmak amaçlanmıştır.
Anahtar kelimeler: İslami finans, yasal düzenleme, denetim, kurumsal yapı, İslam Kalkınma Bankası
Makalenin tam metnini dergi sayfasında okuyun →
Bu konudaki blog yazılarım: Faizsiz finansın Türkiye’de yasal altyapısı
5. Faiz Oranı Riskinin Türkiye’deki ve Diğer Seçilmiş Ülkelerdeki İslâmi Hisse Senedi Endeks Getirileri Üzerine Etkisinin Araştırılması
Künye: Kuzulu, Ö. ve Doğukanlı, H. (2022). Faiz Oranı Riskinin Türkiye’deki ve Diğer Seçilmiş Ülkelerdeki İslâmi Hisse Senedi Endeks Getirileri Üzerine Etkisinin Araştırılması. Akademik Sosyal Araştırmalar Dergisi, 10(132), 278–302. DOI: 10.29228/ASOS.63720
Bu çalışma, yazarın doktora tezinden üretilmiştir.
Öz: Bu çalışmada, faiz oranı riskinin Türkiye’de ve Dünya’nın farklı ülkelerindeki İslâmi hisse senedi endeks getirileri üzerindeki etkisi araştırılmıştır. Bu amaçla, Türkiye’de katılım endeksinin oluşturulduğu 2011 yılından itibaren olmak üzere 2011-2021 yılları arasında BİST100 ve Katılım endeksi ile altı adet Dow Jones İslâmi endeksi verileri analiz edilmiştir. Analizde “faiz oranı riski” bağımsız değişken olarak alınmış, ayrıca kontrol değişkenleri analize dâhil edilmiştir. Regresyon analizi ile sistematik risk parametresi olan faiz oranı riskinin, ilgili endeks üzerindeki etkisi ölçülmüştür. Bulgular, daha önce yapılan çalışmaların büyük kısmını destekler nitelikte olup, sonuçlar katılım endeksinin BİST100 hisse senedi endeksine göre faiz riskinden daha az etkilendiğini göstermektedir. Analiz sonuçlarına göre Katılım Endeksinin beta katsayılarının konvansiyonel endeks sonuçlarına oldukça yakınsadığı gözlenmiştir. Dow Jones Avrupa İslâmi Endeksi hariç ABD, Çin, Hindistan, Japonya ve İngiltere İslâmi endekslerinde “faiz oranı riski” istatistiksel olarak anlamlı bulunmamıştır.
Anahtar kelimeler: İslâmi Endeks, BIST100, Faiz, Dow Jones
Makalenin tam metnini dergi sayfasında okuyun →
Bu konudaki blog yazılarım: İslami endeksler nedir?
6. Etik Finans mı İslami, İslami Finans mı Etik
Künye: Kuzulu, Ö. (2021). Etik Finans mı İslami, İslami Finans mı Etik. Stratejik ve Sosyal Araştırmalar Dergisi, 5(2). DOI: 10.30692/sisad.904445
Öz: Etik finans kavramının tarihi, finansın tarihi kadar eskidir. Toplumsal dinamikler finansal ilişkilerin ahlâki temellere dayalı olması için baskı yapmıştır. Bu dinamikler içinde dinin rolü büyüktür. 20. yüzyılda daha çetrefil hale gelen finans enstrümanları etik finansman kavramının daha çok gündeme gelmesine sebep olmuştur. Geçen yüzyılın ikinci yarısından sonra, sanayi devriminin insan unsurunu hiçe sayan çalışma biçimi yerini insan odaklı, çevre ve doğaya saygılı, sosyal refah ve adaletin daha çok konuşulduğu bir sürece bırakmış, finans dünyasında etik olmayan ilişki biçimi gerek akademik gerekse iş dünyasının dikkatini çekmiştir. Bu çalışmada, etik kavramı ve etik finans kavramı üzerinde durulmuş, etik finansın altında yatan dinamikler ortaya konulmaya çalışılmıştır. İslami finansta sürdürülebilir kalkınma yatırımları ve sosyal sorumluluk içeren yatırımlar olarak şekillenen etik kavramı, bu çalışmada finansın her boyutunu ilgilendiren hatta onu aşan, etik finans içinde bir kategori olmaktan ziyade bizatihi kendisi olduğu anlatılmaya çalışılmıştır. Akabinde İslami finans, tarihçesi ve temel dayanakları ile anlatılmış ve etik ve İslami finansın ortak noktaları ortaya konmuştur.
Anahtar kelimeler: Etik Finans, İslami Finans, Sosyal Sorumlu Yatırım, İnanç Temelli Yatırım
Makalenin tam metnini dergi sayfasında okuyun →
Bu konudaki blog yazılarım: Katılım finans ve etik finans modeli · Wall Street İşgal Et hareketi ve etik finans
Makalelerimle ilgili sorularınız ve akademik iş birliği önerileriniz için iletişim sayfasından bana ulaşabilirsiniz.